Heb je ook weleens met schrik naar je energierekening gekeken? Je bent niet de enige. Het verbruik van je vaatwasser heeft namelijk een behoorlijke impact op die maandelijkse rekening. Met het eco-programma alleen al bespaar je bijna 40% stroom [21]. Dat betekent concreet geld in je portemonnee!
Kijk maar eens naar de cijfers: in huishoudens met een vaatwasser gaat ongeveer 10 procent van het totale stroomverbruik naar dit apparaat [2]. Een gemiddelde vaatwasser slurpt tussen de 10 en 20 liter water per wasbeurt [4]. Draai je hem 5 keer per week? Dan praat je over 2.600 tot 3.600 liter water per jaar [17]. Goed nieuws: door je vaat niet voor te spoelen, bespaar je meteen al bijna 20% aan energie [17].
Stijgende energiekosten raken ons allemaal. Daarom delen we hier 13 concrete tips waarmee je het verbruik van je vaatwasser flink kunt terugdringen. Deze praktische trucs helpen niet alleen je portemonnee, maar zijn ook goed voor het milieu. Of je nu benieuwd bent naar het exacte verbruik van je apparaat of wilt weten hoe je slimmer kunt wassen - we geven je werkbare oplossingen die écht het verschil maken.
Image Source: Margriet
Het eco-programma is je beste vriend als het gaat om energiebesparing. Vrijwel elke moderne vaatwasser heeft deze functie, maar lang niet iedereen gebruikt hem optimaal. Tijd om daar verandering in te brengen!
Het eco-programma is een slimme wasmodus die speciaal ontwikkeld is om het water- en energieverbruik flink te verlagen. Het werkt met een lagere watertemperatuur van ongeveer 50 graden, terwijl intensieve programma's oplopen tot 65 graden [2]. Het programma duurt wel langer - tussen de 3 en 3,5 uur [18] - maar die extra tijd is cruciaal voor het energiebesparende effect.
De magie zit in een slimme combinatie van twee principes:
Eerst en vooral gebruikt het programma minder water tijdens elke cyclus. Omdat het opwarmen van water de grootste energieslurper is, betekent minder water automatisch minder energiekosten [2].
Daarnaast krijgt je vaat meer tijd om schoon te worden. Door het langere contact met water en afwasmiddel kan de machine effectief reinigen bij een lagere temperatuur. Het resultaat mag er zijn: meer dan 25% minder stroom en ruim 20% minder water vergeleken met het standaardprogramma [7]. Dit betekent ongeveer 30% lagere kosten [18].
Concreet bespaar je jaarlijks €45 tot €50 [19]. Een jaarcyclus met het eco-programma kost ongeveer €63, terwijl het standaardprogramma €108 kost [19]. Je vaat wordt net zo schoon als bij andere programma's.
Het eco-programma is perfect voor je dagelijkse afwas. Ideaal wanneer:
Je vaat normaal vuil is (geen extreme vervuiling)
Je niet direct haast hebt
De vaat niet langer dan een dag in de machine staat
Vergeet niet je machine regelmatig schoon te maken voor de beste werking. Sommige modellen hebben af en toe een hete cyclus nodig om resten en bacteriën tegen te gaan [2].
Denk aan het eco-programma zoals rustig rijden op de snelweg: je doet er wat langer over, maar verbruikt veel minder brandstof [2]. Combineer het met een volle machine en de juiste dosering afwasmiddel voor het beste resultaat.
Image Source: Keukens Van Moerzeke
Wil je met één simpele gewoonte flink besparen? Zet je vaatwasser dan alleen aan wanneer hij helemaal vol is. Deze tip klinkt misschien logisch, maar je zou versteld staan hoeveel mensen hun halfvolle machine aanzetten.
Een volle vaatwasser betekent slim inruimen, niet alles erin proppen. Het gaat erom dat je alle beschikbare ruimte benut zonder dat borden tegen elkaar aan klappen of bekers op elkaar gestapeld staan. Het water moet nog steeds vrij kunnen bewegen en de sproeiarm moet ongehinderd kunnen draaien [18].
Zo doe je het goed:
Benut alle ruimte zonder items te stapelen
Zorg dat sproeiarmen vrij kunnen bewegen [20]
Voorkom dat items omvallen tijdens het wassen
Richt borden en kommetjes naar het centrum [21]
De cijfers liegen er niet om. Draai je een halfvolle vaatwasser? Dan gebruik je het apparaat dubbel zo vaak [4]. Dat betekent niet alleen twee keer zoveel water en stroom, maar ook dubbel zoveel afwasmiddel, spoelmiddel en zout.
Consequent vol draaien in plaats van driekwart vol scheelt je bijna 20% energiebesparing [7]. Een moderne vaatwasser gebruikt ongeveer 10 liter water per beurt [22], terwijl je met de hand afwassen maar liefst 117 liter nodig hebt voor dezelfde hoeveelheid vaat [6]. Meer dan 10 keer zoveel!
Geduld is hier je beste vriend. Wacht gewoon tot je vaatwasser echt vol is. Voor optimaal inruimen:
Zet kopjes, glazen en potten ondersteboven [20]
Plaats borden in de onderste korf, richting het centrum [21]
Gebruik kleppen in de bovenste lade voor lage kopjes [18]
Was grote pannen eventueel met de hand om ruimte te sparen [18]
Plaats bestek met het handvat naar beneden (behalve scherpe messen) [21]
Nog een belangrijke tip: hoef je de vaat niet voor te spoelen terwijl je wacht. Schraap alleen de grote hapjes weg en laat de vaatwasser het echte werk doen [22]. Zo bespaar je nóg meer water.
Image Source: Libelle
Tijd voor een onthulling: die gewoonte om je vaat eerst af te spoelen onder de kraan? Die kost je alleen maar extra geld. Sterker nog, je vaatwasser werkt juist slechter als je dit doet. Verrassend, maar waar.
Simpel gezegd: schraap de grote brokken eraf en zet je vaat direct in de machine. Geen gespoelde bordjes, geen voorgereinigte pannen. Uit onderzoek blijkt dat ongeveer de helft van de Belgen hun vaat nog steeds voorspoelt [22], terwijl moderne vaatwassers daar helemaal niet om vragen.
Hier wordt het interessant. Vaatwasblokjes bevatten enzymen die zich moeten vasthechten aan etensresten om hun werk te kunnen doen. Spoel je alles schoon? Dan hebben die enzymen niets om zich aan vast te klampen. Het afwasmiddel lost op zonder iets uit te voeren [22].
De cijfers spreken voor zich: door niet voor te spoelen bespaar je bijna 20% aan energie [21] en ongeveer een derde aan water [7]. Je vaatwasser gebruikt gemiddeld slechts 9-10 liter water per wasbeurt [22] - aanzienlijk minder dan wanneer je eerst gaat spoelen. Vergeleken met handafwas bespaart een volle vaatwasser 50% water en 28% energie [18].
De praktijk is eenvoudiger dan je denkt:
Schraap grote etensresten (zoals stukken broccoli of pasta) weg in de prullenbak [18]
Laat sauzen en jus gewoon zitten waar ze zitten [22]
Aangekoekt vuil? Laat het weken in koud water voordat je het in de vaatwasser zet [21]
Reinig je filters wekelijks om verstoppingen te voorkomen [22]
Door deze gewoonte los te laten, help je niet alleen je portemonnee maar ook je vaatwasser. Het apparaat gaat langer mee en je waterverbruik daalt flink. Win-win voor zowel je budget als het milieu.
Image Source: Nieuws365
Hier hebben we een slimme truc die veel mensen over het hoofd zien: het tijdstip waarop je je vaatwasser aanzet. Door slim te plannen wanneer je wast, kun je behoorlijk besparen op je energierekening.
Daluren zijn simpelweg de momenten waarop stroom goedkoper is. In België en Nederland vallen deze meestal tussen 22:00 's avonds en 7:00 's ochtends [12]. Sommige gemeenten hanteren echter van 21:00 tot 6:00 uur [5]. Handig om te weten: het hele weekend geldt het daltarief, ook overdag [12]. Opgelet: op doordeweekse feestdagen betaal je het gewone dagtarief [13].
Controleer de exacte tijden voor jouw gemeente op de website van je netbeheerder [5] - deze kunnen namelijk per regio verschillen.
Het voordeel is direct zichtbaar op je rekening. Tijdens daluren betaal je aanzienlijk minder per kilowattuur [14]. We praten over besparingen tot 40% op je stroomverbruik [12].
Nog een pluspunt: je ontloopt de drukke verbruikspiek tussen 18:00 en 20:00 uur. Tijdens deze piekuren schakelt het stroomnet vaak vervuilende reservecentrales bij [15], wat zowel duurder als minder milieuvriendelijk is.
Heb je zonnepanelen? Dan kun je de vaatwasser ook aanzetten wanneer de zon volop schijnt [16]. Moderne slimme vaatwassers met smartStart-functies starten zelfs automatisch wanneer groene energie beschikbaar is of stroom het goedkoopst is [17].
De meeste vaatwassers hebben een startuitstel-functie. Zo doe je het:
Vul je vaatwasser zoals gewoonlijk
Kies je programma (eco bij voorkeur)
Zoek de knop 'uitgestelde start' of 'startuitstel'
Stel de timer in voor de daluren, bijvoorbeeld 22:30 uur [14]
Je kunt tot 24 uur vooruit plannen [14]. Handig: programmeer de machine voordat je naar bed gaat [4]. Dan heb je 's ochtends schone vaat tegen een scherpe prijs.
Slimme vaatwassers bieden vaak apps met automatisering. Deze houden zelfs rekening met dynamische elektriciteitstarieven en het aandeel groene energie [17].
Deze kleine aanpassing in je routine levert direct lagere stroomkosten op. Jouw levensstijl verandert er niet door, je portemonnee wel.
Image Source: Consumentenbond
Regelmatig onderhoud van je vaatwasser zorgt niet alleen voor een langere levensduur, maar houdt ook je energieverbruik laag. Een schone vaatwasser draait namelijk efficiënter en gebruikt minder stroom bij elke wasbeurt.
Effectief onderhoud betekent het systematisch aanpakken van alle onderdelen die cruciaal zijn voor optimale werking. Dit begint bij de filters die voedselresten opvangen voordat ze de leidingen in kunnen. Daarnaast reinig je de sproeiarmen die het water verdelen, de deurrubbers voor goede afdichting, en de algemene binnenkant van de machine.
Een grondige reiniging haalt vetophoping, kalkaanslag en etensresten weg die zich na verloop van tijd opstapelen [2]. Voor beste resultaten reinig je je vaatwasser elke twee maanden grondig met een machinereiniger [18]. Dit voorkomt ophoping van vet, kalk en voedselresten, wat direct invloed heeft op de prestaties [19].
Een goed onderhouden vaatwasser werkt simpelweg beter én zuiniger. Verstopte filters zorgen ervoor dat water niet goed wordt afgepompt, waardoor het apparaat harder moet werken [2]. Bovendien raken de gaatjes in sproeiarmen verstopt door kalk of etensresten, wat de waterdruk vermindert en het wasresultaat verslechtert [2].
Consequent onderhoud voorkomt ophoping van resten en bacteriën, houdt de machine efficiënt, verlengt de levensduur en elimineert vervelende geurtjes [18]. Zonder onderhoud raken filters en afvoeren verstopt, wat leidt tot hoger energieverbruik doordat programma's minder effectief draaien [20].
Een effectieve schoonmaakroutine volgt deze planning:
Wekelijks: Reinig het filter onder warm water met een zachte borstel [21]. Schraap eerst grote etensresten weg en spoel het filter daarna grondig af [22].
Maandelijks: Haal de sproeiarmen los en prik de gaatjes door met een tandenstoker of cocktailprikker [21]. Veeg ook de deurrubbers schoon met een vochtige doek om schimmel te voorkomen [22].
Elke twee maanden: Draai een leeg programma op hoge temperatuur met een speciale machinereiniger [21]. Dit haalt vet, kalk en voedselresten weg en elimineert geurtjes [18].
Je kunt deze stappen volgen voor een grondige beurt:
Haal het filter eruit en reinig het onder warm water
Verwijder en reinig de sproeiarmen
Veeg deurrubbers schoon met een vochtige doek
Gebruik een machinereiniger of natuurlijke middelen zoals azijn of soda (nooit samen gebruiken!) [18]
Let op: draai niet te vaak korte programma's of programma's met lage temperatuur. Hierdoor ontstaat vettige aanslag op filters en leidingen [2]. Draai daarom regelmatig een programma op hoge temperatuur om de vaatwasser grondig te reinigen en het energieverbruik geoptimaliseerd te houden.
Image Source: Coolblue
Ben je aan een nieuwe vaatwasser toe? Dan is dit het moment om slim te kiezen. Een energiezuinige vaatwasser kopen betekent jarenlang profiteren van lagere verbruikskosten.
Het energielabel vertelt je alles. Sinds maart 2021 werken we met een nieuw systeem: van A (topklasse) tot G (energieslurper) [7]. Alles met label B, A of beter geldt als energiezuinig [8].
Let op: de normen zijn flink aangescherpt. Een huidige C of D staat gelijk aan vroeger A+++ [7]. Wat nu E of F is, was vroeger nog A+ [7]. De apparaten zijn niet slechter geworden, de meetlat ligt gewoon hoger.
Kijk ook naar het concrete verbruik: aantal kilowattuur per 100 wasbeurten [23]. Echt zuinige modellen blijven onder de 60 kWh per 100 cycli [24].
De cijfers spreken voor zich. Een klasse A vaatwasser met 14 couverts bespaart je tot €730 over zijn levensduur vergeleken met een F-model [25]. Dat is geen peanuts!
Deze apparaten gebruiken slimmere verwarmingstechnieken die water efficiënter opwarmen [8]. Minder energieverspilling betekent direct minder kosten op je rekening [8].
Modern watergebruik is ook indrukwekkend: slechts 9-10 liter per wasbeurt [6] versus 117 liter bij handafwas [6].
Bij het vergelijken van modellen let je op deze punten:
Energielabel: Ga voor groen (A, B of C) [7]
kWh-verbruik: Hoe lager per 100 wasbeurten, hoe beter [7]
Formaat: Standaard is zuiniger dan compact. Mini-modellen (45 cm) zijn relatief energievretend [7] [26]
Waterverbruik: Streef naar 9-10 liter per cyclus [6]
Droogtechniek: Automatische deuropening droogt natuurlijk en bespaart stroom [27]
Motor: Koolborstelloze motoren werken stiller en zuiniger [27]
Ja, een zuinig model kost vaak meer in aanschaf [26]. Maar reken mee: €100 extra investeren voor €30 jaarlijkse besparing? Je investering is binnen drie jaar terugverdiend [23].
Image Source: YouTube
Planning is alles - ook bij je vaatwasser. De starttijd van je apparaat beïnvloedt namelijk direct hoeveel je betaalt. Met slimme timing bespaar je moeiteloos geld.
Een tijdschakelaar plug je in het stopcontact en bepaalt wanneer apparaten aan- en uitgaan [28]. Veel handiger is echter de ingebouwde 'startuitstel'-functie die de meeste moderne vaatwassers hebben. Hiermee programmeer je je wasprogramma tot 24 uur van tevoren [29].
Startuitstel geeft je de controle over wanneer je apparaat energie gebruikt. Naast het profiteren van goedkopere stroomtarieven tijdens daluren [4], past het ook perfect in je dagritme. Je vaatwasser draait wanneer het jou uitkomt [29].
Heb je zonnepanelen? Dan is het slim om je vaatwasser te laten draaien wanneer de zon schijnt [9]. Bij dynamische energiecontracten profiteer je van de laagste stroomprijzen van de dag [9].
Zoek het kloksymbool op je vaatwasser - dat staat voor startuitstel. De stappen zijn simpel:
Vul je vaatwasser en doe er vaatwasmiddel bij
Kies het programma dat je wilt draaien
Druk op de startuitstel-knop
Stel de gewenste vertraging in met de pijltjestoetsen [30]
Bevestig door op start te drukken [30]
Je vaatwasser begint automatisch op het gekozen moment. Handig toch?
Image Source: brauzz.
Soms is de ouderwetse manier gewoon de slimste. Voor kleine hoeveelheden vaat kan handafwas zuiniger uitpakken dan je vaatwasser aanzetten. Deze keuze bespaart niet alleen op je energierekening, maar zorgt ook voor een efficiënter gebruik van je apparaat.
Handafwas voor kleine porties betekent dat je alleen items zoals een paar glazen, kopjes of één bordje met de hand doet in plaats van hiervoor de hele vaatwasser te starten. Qua energieverbruik kost een vaatwasser namelijk gemiddeld twee tot drie keer zoveel energie dan wanneer je de afwas in een teiltje doet [31]. Dit komt vooral doordat de temperatuur waarop een vaatwasser wast vaak erg hoog ligt [32].
Hoewel een vaatwasser meestal iets minder water verbruikt dan handafwas, blijkt met de hand afwassen toch milieuvriendelijker omdat het aanzienlijk minder energie vraagt [33]. Vooral bij kleine hoeveelheden vaat wordt het energieverschil duidelijk merkbaar. Bovendien is één theelepel afwasmiddel genoeg voor een volledige handafwas [34].
Voor een efficiënte handafwas kun je deze werkwijze hanteren:
Gebruik een teiltje met zo min mogelijk warm water [35]
Spoel niet voor onder de lopende kraan, maar schraap etensresten weg met mes of vork [32]
Draai de kraan dicht tijdens het wassen zelf [31]
Was grotere hoeveelheden ineens, niet steeds kleine beetjes [32]
Ververs het water alleen bij echte vervuiling - voor gewone vaat hoeft dat niet [32]
Image Source: ETNA
Sta je op het punt een nieuwe vaatwasser aan te schaffen? Dan is er één technisch detail waar de meeste mensen aan voorbijgaan: de motor. Een koolborstelloze motor kan namelijk het verschil maken tussen een zuinige en een energieslurpende vaatwasser.
Een koolborstelloze motor (ook wel BLDC motor genoemd) is eigenlijk heel simpel te begrijpen. Traditionele motoren hebben koolborsteltjes die tijdens het draaien tegen andere onderdelen wrijven. Bij koolborstelloze motoren is dit mechanisme weggehaald en vervangen door een slim elektronisch systeem. Geen wrijving betekent minder energieverlies.
Het voordeel zit hem in meerdere aspectos. Ten eerste werken deze motoren veel efficiënter omdat er geen energie verloren gaat aan wrijving. Hierdoor verbruiken vaatwassers met deze technologie merkbaar minder stroom per wasbeurt.
Daarnaast zijn ze bijzonder stil - we praten over een geluidsniveau van amper 42 dB. Gebruik je het nachtprogramma? Dan zakt dit zelfs naar 40 dB. Perfect als je 's avonds laat of 's nachts wilt wassen zonder iemand wakker te maken.
Bovendien gaan deze motoren langer mee. Fabrikanten die koolborstelloze motoren gebruiken, investeren doorgaans ook in andere kwaliteitsonderdelen. Het is dus een goede indicator voor de algehele bouwkwaliteit van je toekomstige vaatwasser.
Kijk bij het vergelijken van modellen naar termen als "koolborstelloze motor" of "BLDC motor" in de productbeschrijving. Een ander aanknopingspunt: zeer lage geluidsniveaus onder de 45 dB duiden vaak op deze technologie.
Ook het energielabel geeft een hint. Vaatwassers met koolborstelloze motoren scoren meestal een beter energielabel - denk aan B of C volgens de nieuwe classificatie. Een mooi bijkomend voordeel voor je energierekening!
Image Source: Elektro Loeters
Wist je dat veel mensen hun vaatwasser handmatig openen zodra hij klaar is? Begrijpelijk, want je wilt die hete stoom kwijt. Maar de nieuwste vaatwassers hebben een slimme functie die dit automatisch voor je doet: automatische deuropening. Deze handige innovatie bespaart je niet alleen moeite, maar ook energie tijdens het drogen.
Heel simpel: zodra het wasprogramma klaar is, gaat de deur van je vaatwasser vanzelf een stukje open. Op veel moderne modellen gebeurt dit standaard na elke wascyclus [36]. Verschillende merken noemen deze functie "Auto Release Dry" of "Open Dry" [37] - het komt allemaal op hetzelfde neer.
Door die automatische deuropening kan alle stoom mooi ontsnappen nadat de was-, spoel- en droogcycli zijn afgerond [36]. Je vaat droogt daarna gewoon op natuurlijke wijze na, wat veel minder energie kost dan al dat elektrische drogen tijdens het programma [27]. Bovendien hoef je zelf niet meer die hete stoom in je gezicht te krijgen wanneer je de deur opent.
Elk model werkt net iets anders, maar meestal vind je deze optie zo:
Zet je vaatwasser aan
Houd de juiste knoppen ingedrukt (vaak programma- of optieknoppen)
Zoek in het instellingenmenu naar automatische deuropening
Activeer de functie (vaak staat dit als A1 of "Aan")
Check altijd even je handleiding voor de exacte stappen, want niet alle modellen hebben deze functie [36]. Heb je hem wel? Laat hem dan gewoon aanstaan - uitschakelen kan je droogresultaten verslechteren, en dat wil je natuurlijk niet.
Image Source: brauzz.
Verkeerde dosering van vaatwasmiddel kost je geld én levert slechtere wasresultaten op. Te veel of te weinig heeft namelijk direct invloed op het verbruik van je vaatwas.
Weet je niet altijd hoeveel vaatwasmiddel je precies moet gebruiken? Dat hangt af van drie factoren: de waterhardheid in je regio, hoe vuil de vaat is, en de hoeveelheid vaat in de machine [3]. Voor de meeste vaatwassers staat de aanbevolen hoeveelheid op de verpakking van het vaatwasmiddel [38].
Gebruik je tabletten? Dan wordt doseren lastiger. Bij een halfvolle vaatwasser kun je sommige blokjes doormidden breken [39]. Niet alle tabletten zijn hier geschikt voor, dus check dit eerst.
Correct doseren bespaart geld en verbetert de wasresultaten aanzienlijk. Te veel vaatwasmiddel zorgt voor overmatige schuimvorming [3], wat leidt tot slechtere reinigingsresultaten en hoger waterverbruik. Bovendien kunnen losgeweekte vuildeeltjes terugslaan op je vaat, waardoor deze grauw wordt [40].
Te weinig middel is ook geen optie. Vooral bij vettige vaat ontstaat dan "verzeping" - een reactie waarbij vet en loog samen schuim vormen [3]. Het resultaat? Vaat die er vies uitziet ondanks een volledige wascyclus.
Controleer eerst de waterhardheid in je gemeente bij je waterleverancier [38]. Hard water vraagt meer middel, zacht water juist minder.
Stem je dosering af op:
De hoeveelheid vaat (halfvolle machine = minder middel)
De vuilgraad (normaal vuil of sterk vervuild)
De waterhardheid in je regio
Bij korte programma's of halfvolle ladingen volstaat vaak minder wasmiddel voor een prima resultaat [39]. Belangrijk: gebruik nooit gewoon handafwasmiddel in je vaatwasser - dit veroorzaakt overmatige schuimvorming [41] en kan je machine beschadigen.
Image Source: jouw Energie
Wist je dat de manier waarop je vaatwasser aan water komt een enorme impact heeft op je energieverbruik? Een hot-fill aansluiting is misschien wel de meest onderschatte energiebesparende truc die er bestaat.
Hot-fill betekent dat je vaatwasser rechtstreeks aangesloten wordt op je warmwaterkraan in plaats van koud water [10]. Je vaatwasser gebruikt dan water dat al door je (zonne)boiler of cv-ketel is opgewarmd. Normaal gesproken krijgt je vaatwasser koud water binnen en moet het dit zelf elektrisch opwarmen - een proces dat veel energie en tijd kost [1].
De cijfers liegen er niet om: met hot-fill bespaar je tot 80% van de elektriciteit die normaal naar het opwarmen van water gaat [1]. Het opwarmen van water vormt maar liefst 75-80% van het totale energieverbruik van je vaatwasser [1]. Daarnaast werkt je vaatwasser sneller omdat het water niet meer opgewarmd hoeft te worden [42].
Concreet betekent dit een jaarlijkse besparing van gemiddeld 300 kWh [10]. Dat is flink wat geld terug in je portemonnee! Bovendien is dit ook nog eens beter voor het milieu, vooral als je een zonneboiler hebt die energie uit zonlicht haalt [10].
Hot-fill is vooral zinvol wanneer:
Je (zonne)boiler maximaal 2 meter van je vaatwasser staat [42]
Je regelmatig wast
Besparen op energiekosten belangrijk voor je is
Met een zonneboiler was je van maart tot november praktisch gratis [43]. Let wel op dat de watertemperatuur onder de 60°C blijft [44] - de ideale temperatuur ligt rond de 50 graden [45].
Image Source: De Datadame
Weten is half gewonnen. Dit geldt zeker voor het waterverbruik van je vaatwasser. Door je verbruik in de gaten te houden, maak je bewustere keuzes en spot je meteen wanneer er iets niet klopt met je apparaat.
De vooruitgang is indrukwekkend: moderne vaatwassers gebruiken gemiddeld slechts 10 tot 15 liter per cyclus [46] [11], terwijl oudere modellen tot wel 40 liter per wasbeurt verslonden. De allernieuwste zuinige apparaten redden het zelfs met 9 liter water [47]. Ter vergelijking: voor dezelfde hoeveelheid vaat heb je bij handafwas maar liefst 117 liter water nodig [6].
Minder water betekent automatisch minder energie, want het opwarmen van water vormt 75-80% van het totale energieverbruik [48]. Een vaatwasser die zuinig omgaat met water, bespaart je dus dubbel: op je waterrekening én je energierekening. Over de levensduur van het apparaat tikt dit flink aan.
Het energielabel van je vaatwasser vertelt je precies wat je moet weten. Het getal onder het kraantje toont het aantal liters tijdens een ecoprogramma per cyclus [49]. Vermenigvuldig dit met €0,0014 voor de kosten per wasbeurt [49].
Let op deze factoren die je waterverbruik beïnvloeden:
Het gekozen programma (eco blijft de winnaar)
Hoe vuil je vaat is
De capaciteit van je machine [11]
Door je verbruik regelmatig te checken, krijg je grip op je kosten en merk je direct als je vaatwasser meer gaat verbruiken dan normaal.
Wil je snel zien welke tips het meeste opleveren? Deze tabel helpt je kiezen waar je mee begint. We zetten alle 13 tips voor je naast elkaar met hun belangrijkste voordelen.
Tip | Potentiële Besparing | Belangrijkste Voordeel | Implementatie | Extra Kosten |
Gebruik eco-programma | 40% energie, 25% stroom | €45-50 per jaar | Eenvoudig | Geen |
Zet vaatwasser vol | 20% energie | Minder wasbeurten per jaar | Eenvoudig | Geen |
Spoel niet voor | 20% energie, 33% water | Verlengt levensduur vaatwasser | Eenvoudig | Geen |
Gebruik tijdens daluren | Tot 40% op stroomtarief | Lagere energiekosten | Gemiddeld | Geen |
Reinig regelmatig | N/A | Efficiëntere werking | Gemiddeld | Machinereiniger |
Gebruik energiezuinige vaatwasser | €730 over levensduur | Lager water- en stroomverbruik | Complex | Hogere aanschaf |
Gebruik startuitstel | N/A | Profiteert van goedkope stroom | Eenvoudig | Geen |
Was kleine vaat met hand | N/A | Energiezuiniger bij kleine porties | Eenvoudig | Geen |
Kies koolborstelloze motor | N/A | Stiller en efficiënter | Complex | Hogere aanschaf |
Automatische deuropening | N/A | Natuurlijk drogen | Gemiddeld | Geen |
Juiste hoeveelheid afwasmiddel | N/A | Betere wasresultaten | Eenvoudig | Geen |
Hot-fill aansluiting | Tot 80% op waskosten | 300 kWh per jaar besparing | Complex | Installatiekosten |
Controleer waterverbruik | N/A | Bewuster verbruik | Eenvoudig | Geen |
Zoals je ziet, kun je met de eenvoudige tips al behoorlijk wat besparen. Begin gewoon met het eco-programma en niet voorspoelen - dat levert meteen resultaat op zonder extra kosten!
Kleine aanpassingen, grote resultaten - dat is precies wat deze tips laten zien. Je hoeft echt geen energie-expert te worden om flink te besparen op je vaatwasverbruik. Begin gewoon met het eco-programma en wacht tot je vaatwasser vol is voordat je hem aanzet. Zo simpel is het.
Het niet voorspoelen van je vaat blijkt een van de meest effectieve trucs te zijn. Wie had dat gedacht? Door deze gewoonte te laten vallen, bespaar je meteen al 20% energie én verleng je de levensduur van je apparaat.
Sta je voor de aanschaf van een nieuwe vaatwasser? Dan is het verstandig om te kiezen voor een energiezuinig model. Ja, de aanschafprijs ligt wat hoger, maar je verdient deze investering probleemloos terug door het lagere verbruik.
Door al deze tips slim te combineren, breng je je waterverbruik terug tot slechts 10 liter per wasbeurt. Vergelijk dat eens met de 117 liter die je nodig hebt voor handafwas! Daarnaast kun je tot 40% besparen op energie door gebruik te maken van daluren.
Probeer niet alles tegelijk te veranderen. Begin met de makkelijke dingen: eco-programma, volle vaatwasser, niet voorspoelen. Voeg daarna stap voor stap andere gewoontes toe, zoals wassen tijdens daluren en regelmatig onderhoud.
Het mooie is dat je hiermee twee vliegen in één klap slaat. Je portemonnee wordt gespaard én je doet het milieu een plezier. Dat noemen we een win-win situatie!
Deze praktische tips helpen je het verbruik van je vaatwasser drastisch te verlagen zonder je dagelijkse routine ingrijpend te veranderen:
• Gebruik altijd het eco-programma - bespaart 40% energie en €45-50 per jaar, ondanks de langere wastijd van 3,5 uur
• Zet de vaatwasser pas aan als hij vol is - voorkom dubbel verbruik en bespaar 20% energie door elke beschikbare ruimte optimaal te benutten
• Spoel je vaat nooit voor - moderne vaatwassers werken beter met etensresten en je bespaart 20% energie plus 33% water
• Was tijdens daluren (22:00-7:00) - profiteer van 40% lagere stroomtarieven door gebruik te maken van de startuitstel-functie
• Onderhoud je vaatwasser regelmatig - reinig filters wekelijks en draai elke twee maanden een machinereiniger voor optimale efficiëntie
Door deze eenvoudige gewoontes te combineren, verlaag je je waterverbruik tot slechts 10 liter per wasbeurt (versus 117 liter bij handafwas) en bespaar je honderden euro's per jaar. Begin met de makkelijkste tips en voeg geleidelijk andere toe voor maximaal resultaat.
Q1. Wat is het meest energiezuinige programma voor mijn vaatwasser? Het eco-programma is doorgaans het zuinigste. Dit bespaart meer dan 25% stroom en 20% water vergeleken met het standaardprogramma, ondanks de langere wastijd.
Q2. Hoe kan ik het waterverbruik van mijn vaatwasser verminderen? Zet de vaatwasser alleen aan als hij helemaal vol is, gebruik het eco-programma, en spoel de vaat niet voor. Moderne vaatwassers gebruiken zo slechts 9-10 liter water per wasbeurt.
Q3. Is het voordeliger om 's nachts de vaatwasser te gebruiken? Ja, tijdens daluren (meestal tussen 22:00 en 7:00 uur) zijn de stroomtarieven vaak tot 40% lager. Gebruik de startuitstel-functie om hiervan te profiteren.
Q4. Hoe vaak moet ik mijn vaatwasser onderhouden voor optimale efficiëntie? Reinig de filters wekelijks en draai elke twee maanden een programma met een machinereiniger. Dit zorgt voor een efficiëntere werking en verlengt de levensduur van je vaatwasser.
Q5. Is een vaatwasser zuiniger dan met de hand afwassen? Ja, een moderne energiezuinige vaatwasser verbruikt gemiddeld slechts 10-15 liter water per wasbeurt, terwijl je voor dezelfde hoeveelheid vaat met de hand ongeveer 117 liter nodig hebt.
[1] - https://etna.nl/actueel/energie-besparen-vaatwasser/
[2] - https://www.milieucentraal.nl/energie-besparen/apparaten-in-huis/vaatwasser/
[3] - https://www.engie.be/nl/blog/bespaartips/5-slimme-tips-om-het-verbruik-van-je-afwasmachine-te-verminderen/
[4] - https://www.pricewise.nl/blog/7-bespaartips-vaatwasser/
[5] - https://www.coolblue.be/nl/advies/6-tips-om-energie-te-besparen-met-de-vaatwasser.html?srsltid=AfmBOooxBz54JqSsSiBkG5F9ZWFqb11dYWOTgo23IfXrPMeAMvACItx-
[6] - https://www.vrt.be/vrtnws/nl/2023/06/07/is-de-eco-stand-op-je-vaatwas-echt-zoveel-zuiniger-het-program/
[7] - https://www.eldi.be/nl/advies/het-eco-programma-van-uw-vaatwasser
[8] - https://www.test-aankoop.be/huishoudelektro/vaatwassers/nieuws/hoeveel-bespaar-je-met-eco
[9] - https://www.bosch-home.be/nl/ontdek-bosch/innovaties/vaatwasser-onderhoud/zo-bespaart-de-eco-stand-energie
[10] - https://www.coolblue.be/nl/advies/wat-is-het-eco-programma-van-een-vaatwasser.html?srsltid=AfmBOoouXDQea-UfsUeYCreGq8p8UEHp_YFeH5LmGUuxT0iETksC3rOY
[11] - https://www.coolblue.be/nl/advies/6-tips-om-energie-te-besparen-met-de-vaatwasser.html?srsltid=AfmBOoq4j04hKH-gCEJ7mvWbllPiHf6BbzT4dGrW6hAjAKOorAdobQyE
[12] - https://support.aeg.be/support-articles/article/advies-hoe-de-vaatwasser-vullen-en-leegmaken
[13] - https://www.zininmeer.be/thuis/schoonmaken/10-tips-om-je-vaatwasmachine-perfect-te-vullen
[14] - https://www.livios.be/nl/artikel/66116/stop-de-vaatwasser-goed-vol-en-laat-natuurlijk-drogen-expert-deelt-tips-om-je-vaatwasser-energiezuinig-te-gebruiken/
[15] - https://www.bosch-home.be/nl/ontdek-bosch/innovaties/vaatwasser-versus-handwas
[16] - https://www.finishinfo.be/uitzonderlijke-vaatwasmachinegids/vullen/uw-vaatwasmachine-vullen/
[17] - https://www.margriet.nl/tips-en-tricks/vaat-voorspoelen-vaatwasser-wel-of-niet~bfb73776/
[18] - https://www.coolblue.be/nl/advies/6-tips-om-energie-te-besparen-met-de-vaatwasser.html?srsltid=AfmBOoqlIvx9c_CTEhyZIEQhvSpOeew5pdPdDpbpCrumB-clxgp5oPxI
[19] - https://www.siemens-home.bsh-group.com/nl/inspiratie/ken-je-apparaat/vaatwasser-tips/vaatwasser-mythes
[20] - https://www.rtl.nl/wonen/huishouden/artikel/5164329/waarom-je-de-vuile-vaat-niet-moet-afspoelen-voor-je-het-de
[21] - https://www.energieleveranciers.be/daluren-elektriciteit/
[22] - https://www.engie.be/nl/support/faq/contract/daltarief/
[23] - https://www.fluvius.be/nl/aansluitingen/uren-van-het-dag-en-nachttarief
[24] - https://www.coolblue.nl/advies/6-tips-om-energie-te-besparen-met-de-vaatwasser.html?srsltid=AfmBOoqrRHK9BJ82btz-IOWmAMNSN5XI17rZ15uvzEn-jhQCxQYJgynp
[25] - https://www.mijnenergie.be/blog/energie-besparen-keuken
[26] - https://www.siemens-home.bsh-group.com/be/nl/toestellen/vaatwassen/slimme-vaatwassers/smartstart
[27] - https://www.consumentenbond.nl/vaatwasser/vaatwasser-reinigen
[28] - https://www.aeg.be/nl-be/local/tips/vaatwassers/vaatwasser-reinigen/?srsltid=AfmBOopbRf3TgBwRRIdbjQ0ESBpCIRNiDf8XAqIMdCk91hwBsekwqx-q
[29] - https://www.bemmelenkroon.nl/advies/vaatwasser-reinigen/
[30] - https://www.vriendin.nl/thuis/zo-vaak-moet-je-je-vaatwasser-schoonmaken/
[31] - https://www.vandenborre.be/hoe-je-vaatwasser-onderhouden/vaatwasser
[32] - https://www.pelgrim.nl/inspiratie-blog/vaatwasser-reinigen/
[33] - https://www.bemmelenkroon.nl/vaatwassers/energiezuinige-vaatwasser/
[34] - https://www.meesterman.com/energiezuinige-vaatwasser-kiezen/
[35] - https://www.zuinigeproducten.be/zuinigste-vaatwasser/
[36] - https://www.coolblue.be/nl/vaatwassers/energiezuinige-vaatwassers?srsltid=AfmBOor4Nf4oGV9RU4kozU6mNMnSJFpjq8-8Q-y1gutgIo0njYMM5yNm
[37] - https://www.energielabel.nl/apparaten/vaatwasser/
[38] - https://etna.be/actueel/top-5-energiezuinige-vaatwassers/
[39] - https://www.hubo.nl/klusinfo/elektra/hoe-stel-je-een-tijdschakelaar-in?srsltid=AfmBOoopavP2O5GPAsNzyoGG5USyoOIRgoY1GH6ad1lod9S96H2kpitT
[40] - https://keukenhelper.nl/startuitstel-voor-en-nadelen-bij-vaatwassers/
[41] - https://www.eneco.nl/inspiratie/energie-besparen/energieverbruik-vaatwasser/
[42] - https://www.youtube.com/watch?v=Xx1Zzeom84g
[43] - https://radar.avrotros.nl/artikel/handafwas-vs-vaatwasser-is-afwassen-met-de-hand-cht-goedkoper-51853
[44] - https://www.maxvandaag.nl/sessies/themas/huis-tuin-hobby/tips-voor-zuinig-afwassen-met-de-hand-of-de-vaatwasser/
[45] - https://slimster.nl/vaatwassers/advies/hand-afwassen-of-vaatwasser/?srsltid=AfmBOopLYzsNcbrsvTdUZ_x9glRmxkMUDx5ycPRCNErD-khMR8wlDdOL
[46] - https://www.milieucentraal.nl/huis-en-tuin/schoonmaken/afwassen/
[47] - https://www.consumentenbond.nl/vaatwasser/bespaartips
[48] - https://www.samsung.com/nl/support/home-appliances/hoe-gebruik-ik-de-automatische-deuropening-van-mijn-samsung-vaatwasser/?srsltid=AfmBOoopaGFEpgyp3fjvaN5R7l9nYSfI6h4kM4hQkbR7JapZxoZ7-RS1
[49] - https://www.neff-home.com/nl/producten/vaatwassers/features
[50] - https://www.partsnl.nl/adviescentrum/ik-heb-abnormale-schuimvorming-in-de-vaatwasser
[51] - https://www.consumentenbond.nl/vaatwasser/veelgestelde-vragen-vaatwassers
[52] - https://www.zanussi.nl/veelgestelde-vragen/afwasresultaat/
[53] - https://www.milieucentraal.nl/huis-en-tuin/schoonmaken/wasmiddelen/
[54] - https://www.startpagina.nl/v/elektronica/huishoudelijke-apparaten/vraag/541084/afwasmiddel-dreft-vaatwasmachine-kwaad/
[55] - https://slimster.nl/vaatwassers/functie/hotfill/?srsltid=AfmBOopv8hJ236QAwcVwUoefXt7a-7ea80nDnxjrtS-7WfZRctbm7HXT
[56] - https://abelenco.nl/kennisbank/hot-fill-met-vaatwasser-wasmachine-boiler/
[57] - https://www.emielbvba.be/nl/energie-tips/energiezuinig-wassen-en-afwassen-met-de-hotfill.aspx
[58] - https://lammers-toepoel.nl/dienst/hotfill/
[59] - https://www.rijsbergenbv.nl/paginas/2127-hotfill.html
[60] - https://www.ecobouwers.be/forum/post/hotfill-vaatwas-0
[61] - https://www.aeg.be/nl-be/local/tips/vaatwassers/hoeveel-verbruikt-een-vaatwasser/?srsltid=AfmBOortIcGjt4QTuHtMKyLdhLOexm7kLw_Sn2Ha1FgXkgyP1tZI8Hg0
[62] - https://www.aeg.be/nl-be/local/tips/vaatwassers/hoeveel-verbruikt-een-vaatwasser/?srsltid=AfmBOoo52FQeuOg4oJHDMDDhWr9OYn9trdRX25DqlP3oHZ23NnOX8Jgp
[63] - https://www.keukenloods.nl/keuzegids/apparatuur/vaatwassers/faq/hoeveel-water-verbruikt-een-vaatwasser
[64] - https://www.datadame.nl/energie/waterverbruik-stroomverbruik-vaatwasser/
[65] - https://www.coolblue.nl/advies/verbruik-vaatwasser.html?srsltid=AfmBOora-Nggh3EPtl8xOPUabSFthJHghr4ZOgzbTSoizW-FNhQsU68X